Elke regionale opgave levert waardevolle inzichten op. Op deze pagina delen we praktijkverhalen, ervaringen, lessen en inspirerende voorbeelden uit Noord-Holland. Zo laten we zien hoe samenwerking bijdraagt aan betere zorg, welzijn en gezondheid voor inwoners.
Een verloskundige, gynaecoloog, kraamverzorgende en jeugdverpleegkundige zijn allemaal betrokken bij hetzelfde gezin. Toch kijken zij ieder vanuit hun eigen expertise naar een situatie. Dat levert waardevolle inzichten op, maar kan ook leiden tot verschillende verwachtingen of werkwijzen. Hoe zorg je ervoor dat professionals niet alleen samenwerken, maar ook samen leren van wat er goed gaat én van wat beter kan?
Multidisciplinaire intervisie biedt hiervoor een praktische aanpak. Door samen concrete casussen uit de dagelijkse praktijk te bespreken, krijgen professionals meer inzicht in elkaars perspectief, ontdekken zij waar samenwerking kan verbeteren en komen zij gezamenlijk tot verbeteracties. De ervaringen uit de SWING-studie laten zien dat deze aanpak helpt om integrale geboortezorg verder te versterken.
Samenwerken vraagt meer dan goede afspraken. Het vraagt ook begrip voor elkaars rol, afwegingen en uitdagingen.
Multidisciplinaire intervisie helpt professionals om:
• inzicht te krijgen in elkaars perspectief en werkwijze;
• knelpunten in de samenwerking bespreekbaar te maken;
• van praktijkervaringen te leren;
• samen verbeteracties te formuleren;
• de zorg rondom moeder, kind en gezin beter op elkaar af te stemmen.
Een voorbeeld: een zorgprofessional kan terugkijken op een situatie waarin de overdracht tussen verschillende betrokken disciplines niet soepel verliep. Door deze casus gezamenlijk te bespreken, ontstaat inzicht in waar informatie verloren ging, welke keuzes zijn gemaakt en hoe de samenwerking een volgende keer beter kan verlopen. Zo wordt een praktijkervaring direct benut om de zorg te verbeteren.
De aanpak van multidisciplinaire intervisie is ontwikkeld binnen de SWING-studie (Samen naar Waarde Gedreven Integrale Geboortezorg). Gedurende twee jaar gingen geboortezorgprofessionals, onderzoekers en cliënten met elkaar in gesprek over samenwerking, leren en verbeteren binnen de geboortezorg.
Binnen IGO IJmond bespraken professionals concrete situaties uit de dagelijkse praktijk. Wat ging goed? Waar ontstonden knelpunten? En welke lessen konden zij daaruit trekken? Deze gesprekken leverden niet alleen waardevolle inzichten op, maar ook een aanpak die andere geboortezorgnetwerken zelf kunnen toepassen.
De belangrijkste les uit de studie: sructureel samen leren helpt professionals om verschillen in perspectief beter te begrijpen en samenwerking rond moeder, kind en gezin te verbeteren.
Om de opgedane kennis toegankelijk te maken voor andere professionals, ontwikkelden de betrokken partijen een praktische intervisie toolkit.
De toolkit bevat onder andere:
• achtergrondinformatie over de SWING-studie;
• uitleg over de intervisiemethode;
• aanpak en opbrengsten;
• een animatie over de aanpak;
• praktijkkaarten die stap voor stap door een intervisiebijeenkomst leiden;
• een praatplaat die helpt om het gesprek met elkaar te voeren.
Hierdoor hoef je als netwerk of team niet zelf een methodiek te ontwikkelen. Je kunt direct aan de slag met hulpmiddelen die in de praktijk zijn getest.
Een team van verloskundigen, kraamzorgprofessionals en jeugdverpleegkundigen kan bijvoorbeeld een casus bespreken waarin de ondersteuning van een kwetsbaar gezin anders verliep dan verwacht. Met behulp van de praktijkkaarten doorloopt het team gestructureerd het gesprek en vertalen de betrokkenen hun inzichten direct naar verbeterafspraken.
ZONH helpt om kennis, ervaringen en praktische hulpmiddelen uit onderzoek toegankelijk te maken voor professionals en organisaties in de regio. Daarbij brengen we partijen met elkaar in verbinding en delen we aanpakken die in de praktijk hun waarde hebben bewezen.
De intervisie toolkit is daar een goed voorbeeld van. De toolkit helpt geboortezorgnetwerken om niet alleen samen te werken, maar ook structureel samen te leren en te verbeteren.
Werk je samen met verschillende disciplines binnen de geboortezorg en wil je meer leren van situaties uit de dagelijkse praktijk? Dan kan multidisciplinaire intervisie helpen om samenwerking concreter en effectiever te maken.
Bekijk de intervisietool kit en ontdek hoe je multidisciplinaire intervisie kunt inzetten binnen jouw team of netwerk.
Na een kankerdiagnose hebben patiënten niet altijd alleen een medische vraag, maar zoeken ze vaak ondersteuning bij vermoeidheid, psychosociale problemen, zingeving, werkhervatting of het hervinden van balans in het dagelijks leven. Die ondersteuning is vaak beschikbaar, maar verspreid over verschillende organisaties en professionals. Daardoor bestaat het risico dat patiënten niet de hulp krijgen die op dat moment het beste past. ZONH brengt professionals en organisaties uit zorg, welzijn en ondersteuning bij elkaar.
Goede ondersteuning begint vaak bij iets eenvoudigs: weten wie er in de regio beschikbaar is en wat diegene kan betekenen. Wanneer zorgprofessionals elkaars expertise kennen, verloopt verwijzing makkelijker en krijgen patiënten sneller toegang tot passende ondersteuning. Dat kan gaan om psychosociale begeleiding, oncologische revalidatie, welzijnsaanbod, lotgenotencontact of ondersteuning bij terugkeer naar werk. Een goed netwerk voorkomt dat patiënten telkens opnieuw hun verhaal moeten vertellen of zelf moeten uitzoeken waar zij terechtkunnen.
Samenwerking ontstaat niet vanzelf. Veel professionals willen elkaar graag vinden, maar weten niet altijd welke expertise beschikbaar is of hoe zij structureel kunnen samenwerken. ZONH deelt praktijkvoorbeelden, maakt expertise zichtbaar en stimuleert kennisuitwisseling tussen partijen die elkaar niet vanzelfsprekend ontmoeten.
Een adviseur van ZONH vertelt:
"Vaak ontdekken professionals tijdens bijeenkomsten hoeveel kennis en ondersteuning er al in de regio aanwezig is. Zodra mensen elkaar kennen, wordt samenwerken veel gemakkelijker en vinden patiënten sneller de weg naar passende hulp."
In West-Friesland wordt het eerstelijns Oncologisch Zorgnetwerk West-Friesland opgericht vanuit de overtuiging dat goede oncologische zorg niet ophoudt bij de behandeling in het ziekenhuis. Door zorgverleners en andere betrokken professionals met elkaar te verbinden, ontstaat een regionaal netwerk waarin expertise beter vindbaar is en patiënten sneller toegang hebben tot passende ondersteuning. Daarmee wil het netwerk bijdragen aan een toekomst waarin oncologische patiënten en hun naasten op het juiste moment de juiste zorg en begeleiding ontvangen, zonder onnodige schakels tussen zorglijnen en domeinen.
De afgelopen jaren groeit de aandacht voor samenwerking tussen formele en informele zorg. Dat betekent dat niet alleen ziekenhuizen, huisartsen en andere zorgprofessionals betrokken zijn, maar ook welzijnsorganisaties, patiënteninitiatieven en andere vormen van ondersteuning.
Een mooi voorbeeld hiervan is het zogenaamde time-out gesprek. Hierbij staat niet de behandeling centraal, maar de vraag wat voor de patiënt belangrijk is in het dagelijks leven. Dat gesprek helpt om medische keuzes beter af te stemmen op persoonlijke wensen en behoeften. Steeds meer professionals zien dat zulke gesprekken bijdragen aan zorg die beter aansluit bij de mens achter de patiënt.
Integrale zorg bij kanker vraagt om betere verbinding tussen bestaande netwerken. De interactieve IKNL netwerkkaart helpt om contact te leggen, kennis te delen en samen te werken aan goede, samenhangende zorg. Kijk op de kaart wie er in jouw regio actief is.
Wil je meer weten over oncologische netwerkzorg of zoek je partners om dit netwerk in jouw regio verder te versterken? ZONH helpt om professionals, expertise en initiatieven met elkaar te verbinden. Zo bouwen we samen aan een netwerk waarin mensen die leven met en na kanker sneller de ondersteuning vinden die zij nodig hebben.
Als zorgverlener wil je dat patiënten in de palliatieve fase de juiste zorg krijgen, op het juiste moment en op de juiste plek. In de praktijk zijn vaak meerdere zorgverleners en organisaties betrokken. Hoe zorg je ervoor dat die zorg goed op elkaar aansluit?
In Noord-Holland ondersteunen de regionale Netwerken Palliatieve Zorg zorgprofessionals bij samenwerking, kennisdeling en afstemming, zodat patiënten kunnen rekenen op passende zorg en begeleiding in de laatste levensfase.
Palliatieve zorg richt zich niet op genezing, maar op een zo goed mogelijke kwaliteit van leven voor mensen met een ongeneeslijke ziekte of kwetsbaarheid door hoge leeftijd. Daarbij gaat het niet alleen om lichamelijke klachten, maar ook om psychische, sociale en spirituele vragen.
Hierbij zijn meerdere partijen betrokken, zoals een huisarts, wijkverpleegkundige, specialist, hospice, zorgorganisatie en vrijwilligers kunnen allemaal een rol spelen. Juist dan is goede samenwerking essentieel.
Wanneer zorgverleners elkaar kennen, kennis delen en afspraken op elkaar afstemmen, ontstaat meer continuïteit voor patiënten en hun naasten.
Samenwerken klinkt vanzelfsprekend, maar vraagt in de praktijk aandacht en onderhoud. Organisaties hebben ieder hun eigen expertise, werkwijze en verantwoordelijkheden. Hoe zorg je ervoor dat iedereen vanuit dezelfde bedoeling werkt?
ZONH ondersteunt en coördineert vier Netwerken Palliatieve Zorg in Noord-Holland:
• Kop van Noord-Holland
• West-Friesland
• Noord-Kennemerland
• Zaanstreek-Waterland
Als netwerkcoördinator brengen we zorgverleners en organisaties bij elkaar. We ondersteunen kennisuitwisseling en helpen om regionale afspraken te maken. Zo zorgen we ervoor dat professionals elkaar weten te vinden over organisatiegrenzen heen.
Jente Bosma, adviseur palliatieve zorg van ZONH vertelt:
"De meerwaarde van een netwerk zie je vooral op momenten waarop meerdere organisaties betrokken zijn bij een patiënt. Dan helpt het enorm als professionals elkaar kennen, weten wat ze van elkaar kunnen verwachten en samen verantwoordelijkheid nemen voor goede zorg."
Binnen de netwerken werken professionals aan deskundigheidsbevordering, kennisdeling en betere afstemming van zorg. Hierdoor ontstaat meer samenhang tussen de verschillende organisaties die betrokken zijn bij palliatieve zorg.
Dat merk je bijvoorbeeld wanneer een patiënt overstapt van het ziekenhuis naar thuiszorg of een hospice. Goede afspraken en korte lijnen tussen organisaties helpen om die overgang zo soepel mogelijk te laten verlopen.
Voor patiënten en hun naasten moet dit bijdragen aan passende begeleiding gedurende de laatste levensfase, met zorg die aansluit bij hun wensen en behoeften.
De behoefte aan goede samenwerking in de palliatieve zorg blijft groeien. Daarom blijven de regionale netwerken investeren in kennisdeling, deskundigheidsbevordering en het versterken van de samenwerking tussen zorgorganisaties en vrijwilligers.
ZONH blijft deze ontwikkeling ondersteunen door partijen te verbinden, samenhang te bewaken en ruimte te creëren voor gezamenlijke oplossingen. Niet omdat samenwerking een doel op zich is, maar omdat goede samenwerking uiteindelijk leidt tot betere zorg voor patiënten en hun naasten.
Kijk voor meer informatie over de netwerken, activiteiten, bijeenkomsten en ondersteuningsmogelijkheden op de website van de Netwerken Palliatieve Zorg Noord-Holland Noord en Zaanstreek-Waterland.
Een inwoner wil gezonder leven, meer bewegen of afvallen. De zorgverlener wil doorverwijzen naar passende ondersteuning, maar het aanbod is versnipperd en niet altijd duidelijk zichtbaar. Welke leefstijlcoach past bij deze inwoner? Welke initiatieven zijn er in de wijk? En hoe zorg je dat inwoners niet tussen wal en schip raken?
Dat zijn vragen waar veel zorg- en welzijnsprofessionals in Zaanstreek-Waterland tegenaan lopen. Om die reden is het Leefstijlnetwerk Zaanstreek-Waterland ontstaan. Hier werken leefstijlcoaches, zorgprofessionals, welzijnsorganisaties en gemeenten samen aan één doel: inwoners sneller en beter ondersteunen bij een gezonde leefstijl. ZONH helpt samen met Huisartsenzorg Zaanstreek-Waterland (HZW) om deze samenwerking op te bouwen en verder te versterken.
Veel gezondheidsproblemen hangen samen met leefstijl, sociale omstandigheden en de omgeving waarin mensen wonen en leven. Tegelijkertijd groeit de druk op de zorg. Dat maakt preventie belangrijker dan ooit.
Maar preventie organiseer je niet alleen. Als huisarts, praktijkondersteuner, leefstijlcoach of welzijnsprofessional heb je elkaar nodig om inwoners goed te ondersteunen. Juist daar lag de aanleiding voor het Leefstijlnetwerk.
Bij de start waren er veel betrokken professionals die werkten aan gezondheid en leefstijl. Toch kende niet iedereen elkaar en was het niet altijd duidelijk hoe professionals elkaar konden vinden of versterken.
ZONH bracht samen met HZW de leefstijlcoaches, zorgorganisaties, welzijnspartners en gemeenten bij elkaar. We organiseerden gesprekken over gezamenlijke doelen, maakten verschillende belangen bespreekbaar en hielpen partners om afspraken te maken over hoe zij samen inwoners beter kunnen ondersteunen.
Frank Carlebur, adviseur van ZONH:
"Vaak zie je dat mensen dezelfde ambitie hebben, maar elkaar simpelweg nog niet kennen. Zodra professionals elkaar ontmoeten en begrijpen wat de ander kan bijdragen, ontstaat er ruimte voor samenwerking. Dan wordt het netwerk meer dan een verzameling losse initiatieven."
Dat is ook waar de toegevoegde waarde van ZONH ligt. Als onafhankelijke partner vertegenwoordigen we niet één organisatie, maar helpen we het gezamenlijke belang centraal te houden. Daardoor kunnen we partijen verbinden, ook wanneer verschillende belangen of prioriteiten spelen.
Een sterk netwerk is geen doel op zich. De echte winst zit in wat het oplevert voor inwoners. Wanneer professionals elkaar sneller vinden en beter samenwerken, wordt het ook makkelijker om inwoners naar passende ondersteuning te begeleiden. Dat moet eraan bijdragen dat inwoners sneller de hulp krijgen die past bij hun persoonlijke situatie en gezondheidsdoelen.
Het Leefstijlnetwerk Zaanstreek-Waterland blijft zich de komende jaren verder ontwikkelen. De aangesloten partijen investeren verder in samenwerking, kwaliteit, kennisdeling en de verbinding met gemeenten, welzijn en zorg.
Ook ZONH blijft betrokken waar samenwerking georganiseerd, versterkt of versneld moet worden. We helpen partners om gezamenlijke ambities om te zetten in concrete stappen en zorgen dat partijen met elkaar in gesprek blijven als nieuwe vraagstukken ontstaan.
Werk je aan preventie, leefstijl of gezondheid en merk je dat samenwerking met andere organisaties essentieel is, maar niet vanzelf ontstaat? ZONH helpt organisaties om perspectieven bij elkaar te brengen, gezamenlijke doelen scherp te krijgen en samen te bouwen aan een netwerk dat werkt voor professionals én inwoners. Bespreek je vraagstuk met een van onze adviseurs.
De zorg verandert. Mensen wonen langer thuis, de zorgvraag groeit en steeds meer zorg verschuift van het ziekenhuis naar de wijk. Tegelijkertijd neemt de druk op zorgprofessionals toe. Om goede en toegankelijke zorg te behouden, is nauwe samenwerking tussen zorgverleners belangrijker dan ooit. Daarom werken huisartsen, apothekers, paramedici en andere eerstelijnsprofessionals in Midden- en Zuid-Kennemerland samen aan de ontwikkeling van een Regionaal Eerstelijns Samenwerkingsverband (RESV). Door zich regionaal te organiseren, kunnen zij gezamenlijk werken aan de uitdagingen in de regio. Denk aan het ondersteunen van kernteams in de wijk, het ontwikkelen van zorgprogramma's voor specifieke doelgroepen, het versterken van de organisatie van de eerstelijn en het organiseren van voldoende capaciteit en toegankelijke zorg.
De eerstelijn bestaat uit veel verschillende disciplines, ieder met een eigen achterban, expertise en manier van werken. Regionale samenwerking ontstaat daarom niet vanzelf. Het vraagt om vertrouwen, duidelijke afspraken en een organisatie waarin disciplines gezamenlijk optrekken en met mandaat kunnen deelnemen aan regionale besluitvorming.
Met het RESV krijgt de eerstelijn een gezamenlijke structuur om als gelijkwaardige partner samen te werken met ziekenhuizen, gemeenten en andere organisaties. Zo kunnen partijen niet alleen beter samenwerken, maar ook gezamenlijk richting geven aan de ontwikkeling van de zorg in de regio.
Een verandering van deze omvang vraagt om een onafhankelijke partij die overzicht houdt en verschillende belangen met elkaar verbindt. ZONH begeleidt de regio bij de ontwikkeling van het RESV en het proces van organisatievorming. We brengen partijen bij elkaar, begeleiden gesprekken over governance, besluitvorming en mandaat en helpen gezamenlijke ambities te vertalen naar werkbare afspraken. Afhankelijk van de fase vervullen we verschillende rollen, van procesbegeleider en projectleider tot strategisch adviseur. Daarbij staat steeds dezelfde vraag centraal: wat heeft de regio nodig om de eerstelijn gezamenlijk sterker te organiseren?
De ontwikkeling van het RESV is niet alleen zichtbaar in de samenwerking tussen disciplines, maar ook binnen de beroepsgroepen zelf. Zo bundelden twee paramedische organisaties hun krachten in ‘Paramedie Kennemerland’. Door samen één sterke regionale organisatie te vormen, is er meer slagkracht en een stevige vertegenwoordiging binnen het RESV.
Ook andere eerstelijnsdisciplines werken aan hun regionale organisatie. Daardoor kunnen zij hun achterban beter vertegenwoordigen, gezamenlijk afspraken maken en met mandaat deelnemen aan het RESV. Zo groeit stap voor stap de organisatiekracht van de eerstelijn als geheel.
Een sterke regionale eerstelijn maakt het mogelijk om samen te werken aan de opgaven van vandaag én morgen. Professionals weten elkaar beter te vinden, kernteams in de wijk krijgen de ondersteuning die nodig is en zorgprogramma's kunnen regionaal worden ontwikkeld en uitgevoerd. Voor inwoners betekent dit dat zorg en ondersteuning beter op elkaar aansluiten en dichter bij huis georganiseerd kunnen worden. Niet de organisatiestructuur staat daarbij centraal, maar het gezamenlijke doel: toegankelijke, kwalitatief goede zorg voor alle inwoners van Midden- en Zuid-Kennemerland.
De ontwikkeling van het RESV is een belangrijke stap in de verdere versterking van de eerstelijn. Ook de komende jaren blijft ZONH de regio ondersteunen bij de verdere organisatievorming, de samenwerking tussen disciplines en de ontwikkeling van een krachtige regionale eerstelijn. Zo bouwen we samen aan een regio waarin zorgprofessionals goed zijn georganiseerd, effectief samenwerken en klaar zijn voor de uitdagingen van de toekomst.
Niet iedere hulpvraag vraagt om medische zorg. In de huisartsenpraktijk komen regelmatig inwoners met klachten waarbij meer speelt dan een medisch probleem. Denk aan stress, eenzaamheid, geldzorgen of problemen thuis. Ondersteuning vanuit het sociaal domein is dan vaak passender dan een medische behandeling. Binnen Toegang Sociaal Domein werken huisartsenpraktijken, gemeenten en sociaal werkorganisaties samen om inwoners sneller de juiste hulp te bieden. In Midden- en Zuid-Kennemerland begeleidt ZONH de lokale implementatie van deze werkwijze en monitort hoe deze in de praktijk functioneert. Zo helpen we de regio om de samenwerking stap voor stap verder te verbeteren.
Toegang Sociaal Domein is ontwikkeld vanuit één gezamenlijk doel: inwoners sneller op de juiste plek helpen. Wanneer een huisarts of praktijkondersteuner ziet dat een hulpvraag niet (alleen) medisch is, kan een brugfunctionaris ondersteunen. Deze kent het lokale aanbod en helpt inwoners de weg te vinden naar passende ondersteuning binnen het sociaal domein. Een goede samenwerking tussen zorg en welzijn ontstaat echter niet vanzelf. Dat vraagt om heldere afspraken, wederzijds vertrouwen en inzicht in wat goed gaat en wat beter kan.
In Beverwijk, Bloemendaal, Haarlem, Heemskerk, Heemstede en Velsen begeleidt ZONH de lokale implementatie van Toegang Sociaal Domein. We helpen gemeenten, huisartsenpraktijken en sociaal werkorganisaties bij het maken van gezamenlijke werkafspraken, het inrichten van overlegstructuren en het ontwikkelen van communicatiemiddelen voor deze regionale invulling van de ketenaanpak Sociaal Verwijzen. Daarnaast adviseren we de regionale stuurgroep ketenaanpakken over de verdere ontwikkeling van de aanpak. Samen met de regio ontwikkelden we een gezamenlijke toolkit met uniforme werkafspraken en praktische hulpmiddelen die lokaal gebruikt kunnen worden. Maar samenwerken stopt niet zodra de afspraken op papier staan. Juist daarna begint het leren en verbeteren. Daarom organiseert ZONH meerdere monitorings- en evaluatiecycli per jaar. Brugfunctionarissen en huisartsenpraktijken vullen een vragenlijst in, waarna we de resultaten verwerken in lokale rapportages. Tijdens evaluatiegesprekken bespreken we de uitkomsten met de betrokken partijen en vertalen we deze naar concrete verbeteracties.
De cijfers geven richting, maar de echte meerwaarde ontstaat tijdens de gesprekken. Daar komen vragen aan bod die direct invloed hebben op de dagelijkse praktijk. Werkt verwijzen via ZorgDomein zoals bedoeld? Weten alle medewerkers wanneer zij een brugfunctionaris kunnen inschakelen? Zijn de werkafspraken nog duidelijk? En wat kunnen gemeenten van elkaar leren? Als onafhankelijke partner brengt ZONH de verschillende perspectieven samen. We zorgen dat ervaringen uit de praktijk bespreekbaar worden, leggen verbeterpunten vast en helpen partijen om gezamenlijk keuzes te maken. Zo ontstaat niet alleen inzicht in de uitvoering, maar ook ruimte om de samenwerking verder te ontwikkelen.
Naast lokale rapportages stelt ZONH ook een regionaal overzicht op. Daarmee brengen we in beeld welke ontwikkelingen in meerdere gemeenten zichtbaar zijn en welke verbeterpunten om een lokale aanpak vragen. Dat helpt gemeenten om van elkaar te leren. Goede voorbeelden hoeven niet steeds opnieuw te worden bedacht en oplossingen die in de ene gemeente werken, kunnen ook andere gemeenten verder helpen. Tegelijkertijd blijft er ruimte voor lokale verschillen, omdat iedere gemeente een eigen context en werkwijze heeft. De laatste monitoringsronde laat zien dat het aantal verwijzingen naar het sociaal domein stijgt en dat professionals positiever zijn over de samenwerking en de werkwijze. Ook maken de evaluaties duidelijk waar nog kansen liggen, bijvoorbeeld in het gebruik van ZorgDomein of het versterken van het contact tussen huisartsenpraktijken en brugfunctionarissen. Door deze inzichten te delen en samen te bespreken, groeit niet alleen de samenwerking binnen gemeenten, maar ook tussen gemeenten.
Na iedere monitorings- en evaluatieronde pakken de betrokken partijen de afgesproken verbeteracties op. Waar mogelijk sluiten nieuwe huisartsenpraktijken aan en worden succesvolle werkwijzen verder verspreid. In het najaar volgt een nieuw evaluatieronde, zodat de regio zich kan blijven ontwikkelen op basis vanervaringen uit de praktijk. Voor ZONH is monitoring geen doel op zich. Het is een manier om samenwerking zichtbaar te maken, inzichten te delen en partijen te helpen om samen te blijven leren. Zo bouwen we stap voor stap aan een sterker netwerk tussen zorgen welzijn,zodat inwoners sneller de ondersteuning krijgen die bij hun situatie past.
.jpeg)
De druk op zorg en welzijn neemt toe. Vergrijzing, personeelstekorten en groeiende gezondheidsverschillen vragen om een andere manier van werken. Niet ieder vanuit de eigen organisatie of het eigen domein, maar samen met inwoners, zorg, welzijn, gemeenten, woningcorporaties en andere organisaties die zich inzetten voor een gezonde en sterke wijk.
Tegelijkertijd is iedere wijk anders. Een blauwdruk voor een integrale wijkaanpak bestaat dan ook niet. Wat wel helpt, zijn gedeelde uitgangspunten en werkende principes. Daarbij vormt wat inwoners nodig hebben steeds het vertrekpunt.
De whitepaper brengt ervaringen van ROS’en uit heel Nederland samen. Vanuit hun onafhankelijke rol als procesbegeleider, verbinder en adviseur ondersteunen zij regionale en lokale samenwerkingen rond wijkgericht werken. Die ervaringen uit de praktijk zijn vertaald naar inzichten en handvatten die inspireren én direct toepasbaar zijn.
In de whitepaper vind je onder andere:
Het ROS-Netwerk bestaat uit dertien Regionale Ondersteuningsstructuren (ROS’en). ZONH is daar één van. Vanuit een onafhankelijke positie ondersteunen we regio’s bij complexe samenwerkings- en verandervraagstukken. We verbinden partijen, begeleiden veranderprocessen en helpen om landelijke opgaven te vertalen naar wat lokaal en regionaal nodig is.
Met deze whitepaper deelt het ROS-Netwerk kennis en ervaringen die de afgelopen jaren samen met regionale partners zijn opgebouwd. Zo leren regio’s van en met elkaar en kunnen kansrijke aanpakken verder groeien. Dit whitepaper bouwt voort op het document De kracht van een integrale wijkaanpak (Robuust, 2023). Dit document ontwikkelde ROS Robuust en heeft als basis gediend voor de landelijke doorontwikkeling binnen de coalitie Samenwerken in de wijk van het ROS-netwerk. In het whitepaper zijn daarnaast ervaringen en inzichten uit verschillende regio's samengebracht.
De whitepaper is interessant voor iedereen die werkt aan een toekomstbestendige, wijkgerichte aanpak. Bijvoorbeeld beleidsmakers, bestuurders, professionals in zorg en welzijn, gemeenten, woningcorporaties, inwonersinitiatieven en netwerk- en programmamanagers.
Werk je aan samenwerking in de wijk en wil je weten hoe je die verder kunt versterken? Laat je inspireren door praktijkvoorbeelden, geleerde lessen en concrete handvatten uit heel Nederland. Download de whitepaper ‘De kracht van samenwerken in de wijk’.
Een val kan voor ouderen grote gevolgen hebben. Toch zijn bij valpreventie veel organisaties betrokken, van gemeenten en welzijnsorganisaties tot huisartsen, fysiotherapeuten en de GGD. In Zaanstreek-Waterland groeide daarom de behoefte aan één regionale aanpak. ZONH hielp de betrokken partners om van losse initiatieven toe te werken naar duidelijke afspraken, een gezamenlijke werkwijze en steeds meer gedeeld eigenaarschap.
Valincidenten vormen een groeiend gezondheidsprobleem onder ouderen. In Zaanstreek-Waterland heeft ongeveer 34% van de ouderen een verhoogd risico om te vallen. Om ouderen tijdig passende ondersteuning te bieden, moeten zorg en sociaal domein goed op elkaar aansluiten. Dat vraagt om duidelijke afspraken over signalering, verwijzing, begeleiding en opvolging.
De GGD Zaanstreek-Waterland startte in twee gemeenten met een variant op het landelijke stappenplan van VeiligheidNL. Met ondersteuning van ZONH groeide deze aanpak uit tot een regionale ketenaanpak voor alle zeven gemeenten in Zaanstreek-Waterland. ZONH bracht partners uit zorg, welzijn, gemeenten en financiering bij elkaar, hielp bij het ontwikkelen van regionale afspraken en ondersteunde de implementatie en borging van nieuwe werkwijzen.
Tieneke Koopman, begeleidde dit proces onder andere vanuit ZONH. Tieneke; “De betrokken organisaties beschikken ieder over een deel van de oplossing, maar hebben niet vanzelfsprekend overzicht over de hele keten. Als onafhankelijke partij hielpen we om verschillende belangen en perspectieven bij elkaar te brengen, gezamenlijke doelen scherp te krijgen en de voortgang te bewaken. Daardoor kon de aandacht verschuiven van afzonderlijke activiteiten naar uiteindelijk één regionale aanpak’.
De samenwerking begon in het sociaal domein. De verbinding met het medisch domein was een belangrijke volgende stap. ZONH hielp die brug te slaan. Tieneke; “Doordat we beide werelden kennen en de taal van het medisch én sociaal domein spreken, konden we partijen dichter bij elkaar brengen en knelpunten vertalen naar concrete stappen”. Inmiddels werken GGD, huisartsen, praktijkondersteuners, fysiotherapeuten, gemeenten en welzijnsorganisaties samen aan dezelfde opgave: ouderen met een verhoogd valrisico tijdig passende ondersteuning bieden.
ZONH begeleidde hierin ook de versterking van de samenwerking tussen Alliantie Fysiotherapie Zaanstreek-Waterland (AFZW) en Huisartsenorganisatie Zaanstreek-Waterland (HZW). Samen brachten we in kaart wat nodig was om de zorg voor ouderen met een hoog valrisico beter op elkaar af te stemmen. Dit leidde tot concrete afspraken tussen huisartsen, praktijkondersteuners en fysiotherapeuten over de valrisicobeoordeling. Sinds mei 2025 werken valanalisten, huisartsen en praktijkondersteuners met deze beoordeling en gebruiken zij VIPLive voor de onderlinge afstemming.
En ook in de bredere ketenaanpak hielp ZONH om verschillende partijen en perspectieven bij elkaar te brengen. Alliantie Fysiotherapie Zaanstreek-Waterland, HZW, senioren, diëtisten, apothekers, ergotherapeuten, welzijnsorganisaties en gemeenten werkten hierin samen om vallen bij ouderen te voorkomen. ZONH en GGD Zaanstreek-Waterland begeleidden het proces om vanuit die verschillende perspectieven tot gezamenlijke afspraken en praktische richtlijnen te komen. Het resultaat is de Handreiking Valpreventie Zaanstreek-Waterland: een praktische houvast waarmee professionals in het medisch en sociaal domein samen verder kunnen.
“We werken in onze praktijk al volop volgens de handreiking Valpreventie. Ik had al een fijn netwerk binnen het medisch domein, maar nu is dat verbonden met het sociaal domein. Dat is echt een meerwaarde van deze handreiking met afspraken. Het werkt heel prettig”. - Huisarts in Zaanstreek-Waterland
Waar valpreventie voorheen vooral bestond uit losse initiatieven, is nu een regionale structuur ontstaan met duidelijke afspraken over samenwerking, verwijzing en uitvoering. Professionals weten beter van elkaar welke rol zij hebben en weten elkaar makkelijker te vinden. De gemaakte afspraken moeten eraan bijdragen dat ouderen sneller op de juiste plek terechtkomen en een duidelijkere route naar passende ondersteuning ervaren.
"Het mooiste resultaat vind ik dat partijen elkaar steeds beter weten te vinden en samen optrekken in het belang van de inwoner. Dan zie je dat samenwerking echt gaat werken." - Tieneke Koopman, adviseur ZONH
Na drie jaar intensieve samenwerking bevindt de regionale aanpak zich in de afrondende borgingsfase. In het najaar van 2026 vinden de laatste monitorings- en borgingsgesprekken plaats.
De regionale afspraken staan inmiddels stevig genoeg om het eigenaarschap steeds verder bij de betrokken organisaties zelf neer te leggen. Het sociaal domein neemt de verantwoordelijkheid voor inwoners met een laag of middelhoog valrisico. Voor inwoners met een hoog valrisico ligt die verantwoordelijkheid binnen het medische domein.
Werk je aan een vraagstuk waarbij zorg, welzijn, gemeenten en andere partners samen moeten optrekken? ZONH helpt om partijen bij elkaar te brengen, gezamenlijke afspraken te ontwikkelen en samenwerking duurzaam te verankeren. Bespreek je vraagstuk met een adviseur van ZONH.
Wil je eens van gedachten wisselen? Neem contact met ons op via 072 54 14 600 of mail naar info@zonh.nl.
We denken graag met je mee.
